سئووبتیمایزر – سرطان ریه مهم‌ترین عامل مرگ‌ومیر ناشی از سرطان در سراسر جهان است. حالا آزمایش یک داروی جدید ضدسرطان در مرکز سرطان پیتر کالوم در ملبورن نشان داده که ۶۰ درصد بیماران مبتلا به این سرطان رایج پنج سال پس از درمان با این دارو همچنان زنده‌ بوده‌اند و بیماری آن‌ها پیشرفت نکرده است. 

پروتئین آناپلاستیک لنفوم کیناز یا «ای‌ال‌کی» (ALK) که به کنترل تکثیر سلولی کمک می‌کند، از طریق ژن ای‌کی‌ال تولید می‌شود. برخی سرطان‌ها از جمله سرطان سلول غیر‌ــ‌‌کوچک ریه یا ان‌اس‌سی‌ال‌سی (NSCLC) باعث می‌شوند این پروتئین تغییر کند که به گسترش سرطان منجر می‌شوند. حدود ۸۰ تا ۸۵ درصد سرطان‌های ریه از نوع سرطان سلول غیر‌ــ‌کوچک ریه است که در سه تا پنج درصد این موارد، تومورها ای‌ال‌کی مثبت‌اند. سرطان‌های ای‌ال‌کی مثبت تهاجمی‌ترند و در افراد جوانی که سابقه سیگارکشیدن ندارند، هم گزارش شده‌اند. 

بخوانید  ادغام محصولات اپل با هوش مصنوعی

داروی لورلاتینیب‌ (Lorlatinib)، جدیدترین دارو برای درمان سرطان‌های ای‌ال‌کی مثبت، یک مهارکننده ای‌ال‌کی نسل‌سومی است. کارآزمایی بالینی جدیدی که زیر نظر مرکز سرطان پیتر مک کالوم (پیتر مک) در ملبورن استرالیا انجام شد، تاثیر طولانی‌مدت این دارو را بر پیشرفت بیماری در افراد مبتلا به این نوع پیشرفته سرطان با ای‌ال‌کی مثبت، بررسی کرد و به نتایجی قابل‌تامل دست یافت.

 پروفسور بن سولومون، سرپرست و نویسنده گزارش این تحقیق، در مصاحبه با گاردین گفت: «از نظر ما این نتایج بی‌سابقه‌اند.» 

در فاز سوم کارآزمایی، ۲۶۹ بیمار مبتلا به سرطان سلول غیر‌ــ‌کوچک ریه با ای‌ال‌کی مثبت که از قبل تحت درمان نبودند، به صورت تصادفی، با دو داروی لورلاتینیب و کریزوتینیب تحت درمان قرار گرفتند. کریزوتینیب یک مهارکننده ای‌ال‌کی نسل اولی با نام تجاری زالکوری است.

بخوانید  ایلان ماسک شکایتش از اوپن ای‌آی را پس گرفت

در این مرحله، داروی لورلاتینیب به صورت قرص و یک بار در روز و داروی کریزوتینیپ دو بار در روز تجویز شد. نقطه هدف اولیه کارآزمایی زنده ماندن بیمار بدون پیشرفت بیماری در نظر گرفته شد. نقطه هدف ثانویه زنده ماندن بیمار در هر شرایط پیشرفت بیماری بود و نقطه هدف ثانویه دیگر این تعریف شد که آیا سرطان به مغز سرایت (متاستاز) کرده است یا خیر.  

به گزارش نیواطلس، ۶۰ درصد از بیمارانی که داروی لورلاتینیب مصرف کردند، پنج سال پس از درمان، همچنان بدون اینکه نشانه‌ای از پیشرفت بیماری داشته باشند، زنده بودند. در حالی که این میزان در افرادی که کریزوتینیپ مصرف کردند، هشت درصد بود. خطر پیشرفت سرطان و مرگ هم در افرادی که لورلاتینیب مصرف کردند، ۸۱ درصد کمتر بود و سرایت بیماری به مغز در مقایسه با داروی کریزوتینیب، ۹۴ درصد کمتر گزارش شد. 

بخوانید  چرا خواب «شب امتحان» می‌بینیم؟

این کارآزمایی نتایج پیگیری سه‌ساله‌ای را به‌روز کرد که ادامه زندگی بیماران بدون پیشرفت سرطان و همچنین سرایت آن به مغز را نشان می‌داد. به گفته سولومون، «این بررسی به‌روزشده نشان می‌دهد که لورلاتینیب طول عمر بیماران را بدون پیشرفت سرطان، افزایش می‌دهد، به طوری‌ که اکثر بیماران به مدت بیش از پنج سال زنده ماندند و تقریبا همه بیماران از متاستاز سرطان به مغز در امان ماندند.»

او تاکید کرد که نتایج این کارآزمایی از پیشرفت چشمگیر در درمان سرطان‌ سلول غیر‌ــ‌کوچک ریه ای‌ال‌کی مثبت خبر می‌دهند.